Godło Polski

dzieci wtorkowe

Dzieci "wtorkowe" - ćwiczenia

DOBRYCH WAKACJI !!!

Drodzy Rodzice,

Przed wakacjami postanowiłam przygotować dla Państwa oraz dla Dzieci ważne informacje dotyczące charakterystycznych cech poszczególnych głosek języka polskiego. Bardzo proszę, abyście Państwo zapoznali się z tymi wiadomościami i wraz ze swoimi Dziećmi ćwiczyli prawidłowe ułożenie artykulatorów, najlepiej przed lustrem.

30.06.2020r.

Część 5.

O – samogłoska ustna, średnia, zaokrąglona, tylna. Wargi są nieco wysunięte do przodu i zaokrąglone, język cofa się bardzo silnie w głąb jamy ustnej, wypełniając znaczną część jamy gardłowej; mięśnie języka są słabo napięte, grzbiet zupełnie płaski, może się lekko uwypuklać w tylnej części, pod względem wysokości wzniesienie języka jest średnie.

Głoska „o” występuje w nagłosie, np. oko, w śródgłosie, np. poziomka oraz w wygłosie, np. koło.

P – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, wargowa, zwarta, twarda. W pierwszej fazie wargi są zwarte, powietrze gromadzi się w jamie ustnej, po czym w drugiej fazie następuje zwarcie warg, zaś w trzeciej fazie powietrze gwałtownie wydostaje się przez rozwierające się wargi, na końcu układ warg jest neutralny; język zajmuje pozycję zbliżoną do położenia neutralnego, grzbiet języka zaokrągla się bardzo lekko, mięśnie nieco napinają, masa języka wypełnia dno jamy ustnej i znaczną część jamy gardłowej; brzegi języka przylegają na niewielkiej przestrzeni do pogranicza podniebienia twardego i miękkiego po obu stronach jamy ustnej.

Głoska „p” występuje w nagłosie, np. pomidor, w śródgłosie, np. popcorn, a także w wygłosie, np. trop.

R – spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-dziąsłowa, półotwarta, drżąca, twarda. Wargi są lekko uchylone, boki języka lekko przylegają do górnych zębów i dziąseł, język jest płaski i szeroki.

Głoska „r” występuje w nagłosie, np. rak, w śródgłosie, np. parasol, a także w wygłosie, np. rower.

S – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-zębowa, szczelinowa, twarda. Wargi są lekko odsunięte od zewnętrznej strony siekaczy i oddalone od siebie , kąciki ust lekko się cofają, koniuszek języka znajduje się w pobliżu dolnych siekaczy, szczelinę tworzy nie sam koniuszek, ale nieco głębiej położona tuż za nim przednia część grzbietu języka , unosząca się do górnych siekaczy i do tej części dziąseł, która jest w jej najbliższym sąsiedztwie; boki języka wznoszą się i przylegają do wewnętrznej strony górnych zębów i dziąseł, na skutek czego tworzy się wąska rynienka (rowek języka), przez którą przechodzi powietrze i wydostaje się przez szczelinę, trąc o krawędzie silnie zbliżonych do siebie siekaczy powoduje powstanie ostrego szumu; za siekaczami powstaje niewielka przestrzeń nie objęta pasem kontaktu języka ze sklepieniem jamy ustnej; podniebienie miękkie przylega do tylnej ściany jamy gardłowej dość mocno; żuchwa: górne siekacze nieznacznie zachodzą na dolne.

Głoska „s” występuje w nagłosie, np. samolot, w śródgłosie, np. posolony oraz w wygłosie, np. wąs.

Ś – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, środkowojęzykowa, szczelinowa, miękka. Wargi są lekko zaokrąglone, mocno wysunięte do przodu , ich kąciki zaciskają się, język ma położenie przednie, jego masa przesuwa się do przodu jamy ustnej i ku górze, przez co jama gardłowa jest bardzo szeroka, mięśnie języka są silnie napięte.

Głoska „ś” występuje w nagłosie, np. sikorka, w śródgłosie, np. piesio oraz w wygłosie, np. struś.

T – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-zębowa, zwarta, twarda. Wargi są lekko uchylone, podobnie jak przy swobodnym oddychaniu, czubek języka zwiera się z wewnętrzną powierzchnią górnych zębów, a masa języka przyjmuje układ płaski lub bliski płaskiemu, mięśnie języka są ściągnięte, zaś boki przywierają do sklepienia jamy ustnej i zachodzą na dziąsła.

Głoska „t” występuje w nagłosie, np. tata, w śródgłosie, np. gatunek oraz w wygłosie, np. kot.

Część 6.

U – samogłoska ustna, wysoka, zaokrąglona, wąska, tylna. Wargi są wysunięte do przodu i zaokrąglone, jeszcze bardziej niż przy wymowie głoski „o”, otwór ustny jest bardzo mały, język jest cofnięty mniej niż przy „o”, masa języka jest przesunięta w głąb jamy ustnej i wypełnia znaczną część jamy gardłowej, grzbiet języka jest bardzo silnie wzniesiony do góry.

Głoska „u” występuje w nagłosie, np. ul, w śródgłosie, np. powolutku oraz w wygłosie, np. matulu.

W – spółgłoska dźwięczna, ustna, wargowo-zębowa, szczelinowa, twarda. Układ warg: między krawędzią górnych siekaczy a dolną wargą tworzy się szczelina, warga dolna jest lekko spłaszczona i ściągnięta, kąciki ust zaciskają się; język jest płaski lub zbliżony do płaskiego.

Głoska „w” występuje w nagłosie, np. wilk, w śródgłosie, np. powidła oraz w wygłosie, np. paw (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

Y – samogłoska ustna, wysoka, spłaszczona, wąska, przednia. Wargi są bardziej spłaszczone niż przy „e”, mniej niż przy „i”, język przesuwa się do przodu jamy ustnej i wznosi w kierunku przedniej części podniebienia twardego, język jest wysklepiony ku górze, co powoduje znaczne poszerzenie jamy gardłowej.

Głoska „y” występuje w śródgłosie, np. patyk oraz w wygłosie, np. narty.

Z – spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-zębowa, szczelinowa, twarda. Wargi są lekko uchylone i rozciągnięte, zbliżając się do górnych siekaczy tworzą szczelinę, język przyjmuje położenie płaskie , jego przednia część tworzy wąską szczelinę.

Głoska „z” występuje w nagłosie, np. zebra, w śródgłosie, np. pozbierać oraz w wygłosie, np. raz (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

Ź – spółgłoska dźwięczna, ustna, środkowojęzykowa, szczelinowa, miękka. Kąciki warg zaciskają się, przednia część grzbietu języka tworzy szczelinę, mocno wysklepiając się ku podniebieniu twardemu, mięśnie języka są napięte, boki języka przywierają do sklepienia jamy ustnej.

Głoska „ź” występuje w nagłosie, np. źrebię, w śródgłosie, np. pogryźć oraz w wygłosie, np. paź (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

Ż – spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-dziąsłowa, szczelinowa, twarda. Wargi są nieco zaokrąglone, wysunięte do przodu; język: między jego czubkiem a wałkiem dziąsłowym tworzy się szczelina, jego boki przylegają do górnych zębów i dziąseł, na środku języka tworzy się głęboka rynienka, język jest płaski.

Głoska „ż” występuje w nagłosie, np. żaba, w śródgłosie, np. boży oraz w wygłosie, np. garaż (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

Opracowałam na podstawie: Ewa Małgorzata Skorek, Z logopedią na ty. Podręczny słownik logopedyczny, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2010.

 

23.06.2020r.

Część 3.

F – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, wargowo-zębowa, szczelinowa, twarda. Między górnymi i dolnymi zębami tworzy się niewielka szczelina, kąciki ust zaciskają się.

Głoska „f” występuje w nagłosie, np. fotel, w śródgłosie, np. pofrunąć oraz w wygłosie, np. torf.

G – spółgłoska dźwięczna, ustna, tylnojęzykowa, zwarta. Wargi przyjmują kształt neutralny, język wysklepia się w tyle jamy ustnej, przywierając aż do pogranicza podniebienia twardego i miękkiego, boki języka zachodzą na łuki zębowe, zwarcie tylnojęzykowe kończy się eksplozją.

Głoska „g” występuje w nagłosie, np. garnek, w śródgłosie, np. pogranicze, a także w wygłosie, np. smog (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

H – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, tylnojęzykowa, szczelinowa, twarda. Wargi pozostają w neutralnym układzie, język wysklepia się w kierunku podniebienia twardego i miękkiego i w tym miejscu tworzy dość szeroką szczelinę, boki języka przylegają do sklepienia jamy ustnej na bardzo małej przestrzeni.

Głoska „h” występuje w nagłosie, np. hulajnoga, w śródgłosie, np. chichotać (ortografia, czyli h/ch to tylko kwestia zapisu, głoska jest jedna) oraz w wygłosie, np. zuch.

I – samogłoska ustna, wysoka, spłaszczona, wąska, przednia. Wargi są bardzo spłaszczone, ściśle przylegają do łuków zębowych, kąciki oddalają się od siebie, rozciągają się, otwór powstający między wargami jest najwęższy.

Głoska „i” występuje w nagłosie, np. igła, w śródgłosie, np. pisak, a także w wygłosie, np. sznurówki.

J – spółgłoska dźwięczna, ustna, środkowojęzykowa, miękka. Wargi pozostają w neutralnym układzie, język przyjmuje układ podobny jak przy wymowie głoski „i”, środkowa część języka mocno wysklepia się ku podniebieniu twardemu, pas kontaktu języka ze sklepieniem jamy ustnej jest szerszy niż przy „i”, różni się od „i” krótszym czasem trwania i większym napięciem mięśni.

Głoska „j” występuje w nagłosie, np. jajko, w śródgłosie, np. pajacyk, a także w wygłosie, np. lokaj.

 

Część 4.

K – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, tylnojęzykowa, zwarta, twarda. Wargi przybierają położenie obojętne, żuchwa lekko obniża się, język wysklepia się do tyłu i zwiera się z pograniczem podniebienia miękkiego i twardego, po czym następuje eksplozja.

Głoska „k” występuje w nagłosie, np. kot, w śródgłosie, np. kokos oraz w wygłosie, np. kosmyk.

L – spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-dziąsłowa, półotwarta, twarda. Wargi zachowują neutralny układ, otwór wargowy jest dość duży, czubek języka przylega do dziąseł, czasem może unosić się ku górze i nieco zaginać ku tyłowi, język jest płaski, boki języka przylegają do wewnętrznej części zębów i dziąseł.

Głoska „l” występuje w nagłosie, np. lody, w śródgłosie, np. polubić, a także w wygłosie, np. patrol.

Ł – spółgłoska dźwięczna, ustna, wargowa, twarda. Wargi są zaokrąglone, podobnie jak przy samogłosce „u”, z tą różnicą, że mogą też przybierać układ neutralny, układ masy języka jest tylny i wysoki.

Głoska „ł” występuje w nagłosie, np. ławka, w śródgłosie, np. połów, a także w wygłosie, np. był.

M – spółgłoska dźwięczna, nosowa, wargowa, półotwarta, twarda. Wargi są zwarte, mają układ zbliżony do neutralnego, język nie bierze czynnego udziału w procesie artykulacji, układ masy języka jest płaski;

Głoska „m” występuje w nagłosie, np. mama, w śródgłosie, np. pomarańcza, a także w wygłosie, np. prom.

N – spółgłoska dźwięczna, nosowa, przedniojęzykowo-zębowa, półotwarta, twarda. Wargi są lekko rozchylone, język przylega do tylnej części górnych zębów i dziąseł, jego powierzchnia jest płaska, pas kontaktu języka ze sklepieniem jamy ustnej ma kształt podkowy, której ramiona są zwrócone ku tyłowi.

Głoska „n” występuje w nagłosie, np. narty, w śródgłosie, np. trening, a także w wygłosie, np. tran.

ń – spółgłoska dźwięczna, nosowa, środkowojęzykowa, półotwarta, miękka. Wargi są lekko rozchylone, kąciki ust lekko zaciskają się, przednia część grzbietu języka zwiera się z przednią częścią podniebienia twardego na znacznej przestrzeni, boki języka przylegają do górnych zębów.

Głoska „ń” występuje w nagłosie, np. niania, w śródgłosie, np. tańczyć, a także w wygłosie, np. koń.


16.06.2020r.

 

Część 1.

A – samogłoska ustna, niska, obojętna, szeroka, środkowa. W trakcie artykulacji wargi zachowują neutralny układ, nie zaokrąglają się ani nie spłaszczają, są szeroko rozchylone; język leży nisko na dnie jamy ustnej.

 Głoska „a” występuję zarówno w nagłosie, czyli na początku słowa, np. auto, jak   i w śródgłosie (w środku słowa), np. dar, jak i w wygłosie (na końcu słowa), np. mama. Nigdy nie traci swojej dźwięczności.

ą – samogłoska nosowa, średnia, zaokrąglona. Wargi zaokrąglają się podobnie jak podczas artykulacji głoski „o”, następnie zaokrąglenie wag troszkę się zmniejsza; najpierw język przyjmuje pozycję swobodną jak przy wymowie „o”,    a następnie unosi się nieco wyżej.

Głoska „ą” występuje w śródgłosie, np. bąk oraz w wygłosie, np. dobrą.

B – spółgłoska dźwięczna, ustna, wargowa, zwarta, twarda. Wargi są zwarte, a język zajmuje pozycję neutralną.

Głoska „b” występuje w nagłosie, np. babcia, w śródgłosie, np. prababcia oraz w wygłosie, np. baobab (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

C – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-zębowa, zwarto-szczelinowa, twarda. Wargi są lekko uchylone, zęby zbliżone do siebie. Czubek języka zwiera się z pograniczem górnych siekaczy i dziąseł; zwarcie przechodzi następnie w szczelinę, taką, jak przy wymowie głoski „s”, brzegi języka przywierają do pogranicza dziąseł i górnych zębów, masa języka jest płaska.

Głoska „c” występuje w nagłosie, np. cekiny, w środgłosie, np. pocałunek oraz w wygłosie, np. bęc!

Ć – spółgłoska bezdźwięczna, ustna, środkowojęzykowa, zwarto-szczelinowa, miękka. Wargi mogą być nieco spłaszczone lub zachować położenie neutralne, są odsunięte od zębów i napięte, kąciki ust zaciskają się; język jest wysklepiony w kierunku podniebienia twardego.

Głoska „ć” występuje w nagłosie, np. ćma, w śródgłosie, np. macierzanka oraz w wygłosie, np. troć.

 

Część 2.

D – spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-zębowa, zwarta, twarda. Wargi są lekko uchylone, czubek języka przylega do górnych zębów, język rozkłada się płasko.

Głoska „d” występuje w nagłosie, np. dom, w środgłosie, np. poddasze oraz w wygłosie, np. trud (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

– spółgłoska dźwięczna, ustna, środkowojęzykowa, zwarto-szczelinowa, miękka. Wargi są napięte i odsunięte od zębów, kąciki ust zaciskają się, język wysklepia się mocno ku górze, grzbiet języka tworzy zwarcie, a następnie szczelinę.

Głoska „dź” występuje w nagłosie, np. dźwig, w środgłosie, np. udźwignąć oraz w wygłosie, np. idź (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

– spółgłoska dźwięczna, ustna, przedniojęzykowo-dziąsłowa, zwarto-szczelinowa, twarda. Wargi są uchylone, wysunięte do przodu i lekko zaokrąglone, czubek języka tworzy zwarcie z wałkiem dziąsłowym, a następnie szczelinę, język jest płaski.

Głoska „dż” występuje w nagłosie, np. dżem, w środgłosie, np. dżdżownica oraz wyjątkowo rzadko w wygłosie, np. zmiażdż (w wygłosie traci swoją dźwięczność).

E – samogłoska ustna, średnia, spłaszczona, przednia. Wargi są lekko spłaszczone, kąciki ust cofnięte, wargi dość szeroko otwarta, język znajduje się    z przodu jamy ustnej, jest lekko uniesiony do góry.

Głoska „e” występuje w nagłosie, np. ekran, w środgłosie, np. śmietana oraz w wygłosie, np. ziele. Nigdy nie traci swej dźwięczności.

ę – samogłoska nosowa, średnia, spłaszczona, przednia. Wargi są najpierw płaskie, a następnie zaokrąglone, zbliżając się do kształtu, jaki zachowują podczas wymowy głoski „u”; język osiąga położenie średnie w jamie ustnej.

Głoska „ę” występuje w śródgłosie, np. pięć, a także w wygłosie, np. pisklę.

 

 

09.06.2020r.

Ćwiczenia poprawiające wymowę głoski „r”:

  1. Wymawiamy „ttt” najpierw wolno, potem coraz szybciej przy szeroko otwartych ustach („ttt” wymawiamy w sposób dziąsłowy).
     
  2. Wymawiamy „ddd” najpierw wolno, potem coraz szybciej przy szeroko otwartych ustach („ddd” wymawiamy w sposób dziąsłowy).
     
  3. Szybko wymawiamy głoskę „l” jak lody („lllll…”).
     
  4. Szybko wymawiamy sylaby: la la la, lo lo lo lo, le le le le, lu lu lu lu.
     
  5. Szybko wymawiamy naprzemiennie głoski „l”, „n” (lnlnln) („l” jak lody i „n” jak narty).
     
  6. Szybko, naprzemiennie wymawiamy głoski t, d, n.
     
  7. Śpiewamy: najpierw lalala, lalala, lalala…, lololo, lololo, lololo…, lelele lelele, lelele…, lululu, lululu, lululu….
     
  8. Zdmuchujemy skrawek papieru umieszczony na czubku języka (skrawki papieru mogą być różnokolorowe J ).
     
  9. Wysuwamy szeroko rozciągnięty język, a następnie cofamy w głąb jamy ustnej; język powinien być tak szeroki, aby jego brzegi dotykały zębów trzonowych.
     
  10.  Ujmujemy szeroki język między zęby trzonowe i delikatnie żujemy.
     
  11.  Układamy szeroki język na dnie jamy ustnej i przy lekko otwartych ustach wykonujemy wdech i wydech przez usta.
     
  12.  Ujmujemy brzegi języka między zęby trzonowe, zaś czubek języka unosimy do wałka dziąsłowego i opuszczamy.
     
  13.  Podnosimy rozluźniony język do podniebienia twardego i lekko go dotykamy; nabieramy powietrze przez nos i szybko, mocno wydychamy przez usta.

     

 

02.06.2020r.                                                         

Kochane, Drogie, Cudowne Dzieci,

w związku z wczorajszym Dniem Waszego Święta życzę Wam Wszystkim wszystkiego, co najlepsze: uśmiechu, radości, spełnienia marzeń, zdrowia i beztroskiej zabawy. Przytulam wszystkie Dzieci do serca i wszystkimi myślami jestem z Wami, Kochane i Kochani. Samego dobra.

Zapraszam do ćwiczeń:

  1. Wysuwamy język poza jamę ustną: na dół, na boki, do góry.
     
  2. Wysuwamy język naprzemiennie: wąski i szeroki; na początku wykonujemy ruchy wolne, a później coraz szybsze.
     
  3. Unosimy język wysoko do nosa (tak, jak chcielibyśmy dotknąć czubka nosa), a następnie opuszczamy język na brodę (tak, jak chcielibyśmy dotknąć czubka brody) ćwiczymy przez pół minuty, następnie pół minuty przerwy i tak pięciokrotnie.
     
  4. Oblizujemy wargę górną wysmarowaną czekoladą albo dżemem J
     
  5. Unosimy język do wewnętrznej strony wargi najpierw dolnej, a później górnej (przy szeroko otwartej buzi; innymi słowy: dotykamy czubkiem języka wędzidełka wargi najpierw dolnej, a później wędzidełka wargi górnej); ćwiczymy przez pół minuty, następnie pół minuty przerwy i tak trzykrotnie.
     
  6. Zlizujemy czekoladę lub dżem z wewnętrznej strony górnej wargi J
     
  7. Unosimy język do zębów najpierw dolnych, a później górnych – 15 powtórzeń.
     
  8. Liczymy czubkiem języka zęby górne najpierw od zewnętrznej, następnie od wewnętrznej strony – 3 powtórzenia.
     
  9. Wykonujemy językiem w powietrzu najpierw wolne, potem coraz szybsze ruchy na boki, w górę i w dół: jak wąż; następnie stopniowo cofamy język w głąb jamy ustnej.

 

 Masujemy czubkiem języka zęby, najpierw wolno, następnie coraz szybciej; po masowaniu czubkiem języka zębów możemy również masować wałek dziąsłowy (początek podniebienia twardego, „schodek” znajdujący się zaraz za górnymi przednimi zębami) oraz całe podniebienie twarde.

 

26.05.2020r.

  1. Wymawiamy samogłoski ustne z przesadną artykulacją (nadmiernie poprawnie), np.: a-i-o-e-u-y, łączyć przy tym w pary samogłoski o skrajnych układach warg i kilkakrotnie powtarzać każdą z par: a-i-a-i, a-u-a-u, u-i-u-i, i-a-i-a, i-u-i-u, u-a-u-a.
     
  2. Wymawiamy samogłoski ustne (a, o, e, i, u) pojedynczo przy zwartych szczękach (i zamkniętych zębach).
     
  3. Przy lekko rozwartych szczękach naciskamy palcami wskazującymi na kąciki ust w kierunku do środka szpary ust (wargi wysuwają się do przodu i uwypuklają na zewnątrz do góry i do dołu w kształcie łuków); przy takim układzie polecam wykonać zwarcie warg, czyli ćwiczyć przy zamkniętych ustach.
     
  4. Przy zamkniętych szczękach unosimy wargę górną (widoczne są tylko zęby górne), a następnie opuszczamy wargę dolną (widoczne są tylko zęby dolne).
     
  5. Przy zamkniętych szczękach wysuwamy wargi do przodu i zaokrąglamy  w kształcie wąskiego lejka (jak przy wymowie głoski „u”); stopniowo opuszczamy żuchwę coraz szerzej, aż do najniższego możliwego położenia żuchwy, następnie stopniowo wracamy do poprzedniego naturalnego ułożenia warg.
     
  6. Górne przednie zęby (górne siekacze) opieramy na wardze dolnej (bardzo delikatnie), warga górna jest lekko uniesiona w taki sposób, że widoczne są górne przednie zęby (górne siekacze, tak jak przy artykulacji głosek „w”, „f”); następnie wdychamy i wydychamy powietrze przez powstałą  w ten sposób szczelinę wargowo-zębową.
     
  7. Żuchwę przesuwamy do przodu i do góry, tak, aby widoczne dolne przednie zęby (dolne siekacze) dotykały do spłaszczonej wargi górnej;

 

19.05.2020r.

Każde z poniższych ćwiczeń powtarzamy trzykrotnie:

  1. Dotykamy czubkiem języka na komendę: na raz – środka wargi dolnej, na dwa – prawego kącika ust, na trzy – środka wargi górnej, na cztery – lewego kącika ust.
     
  2. Dotykamy czubkiem języka na komendę: na raz –lewego kącika ust, na dwa – prawego kącika ust, na trzy – środka wargi dolnej, na cztery – środka wargi górnej.
     
  3. Energicznie masujemy od wewnątrz okrężnym ruchem wargi dolnej i górnej.
     
  4. Przesadnie oblizujemy się (np. tak, jak to robi kotek).
     
  5. Pijemy językiem mleko z miseczki (np. tak, jak to robi kotek; możemy tylko naśladować kotka, a możemy też rzeczywiście spróbować wylizać spodeczek, na którym znajduje się odrobinka mleka, wbrew pozorom jest to bardzo trudne).
     
  6. Oblizujemy talerz, miseczkę (np. posmarowaną nutellą, dżemem lub kremem orzechowym).
     
  7. Liżemy lizaka, który jest stopniowo oddalany od buzi dziecka (ale oczywiście zawsze pozostaje w zasięgu buzi dziecka).
     
  8. Ćwiczenie oddechowe: dmuchamy w kolorowe piórka, ścinki bibuły, w piłeczkę ping-pongową itp.
     
  9. Pionizacja języka: podnosimy wąski, zaostrzony język do wałka dziąsłowego znajdującego się zaraz za górnymi przednimi zębami-siekaczami.
     
  10.  „Koniki” (kląskanie językiem): przyklejamy szeroki, rozpłaszczony język do podniebienia twardego i odklejamy z głośnym mlaśnięciem, przy czym usta mamy ułożone naprzemiennie w „dzióbek” (całusek/pyszczek rybki) i szeroko.

     

 

12.05.2020r.

  1. Otwieramy szeroko buzię i dotykamy czubkiem języka raz prawego, raz lewego kącika ust  przez około minutę, następnie pół minuty przerwy i tak trzykrotnie.
     
  2. Naśladujemy bzyczenie pszczółki: „bzzzzzzzzz…”.
     
  3. „Płaszczka”: przyklejamy szeroki, rozpłaszczony język całą szerokością do podniebienia górnego (twardego) i odklejamy z głośnym mlaśnięciem przez minutę, następnie minuta przerwy i tak trzykrotnie.
     
  4. Ćwiczenie oddechowe: nabieramy bardzo dużo powietrza w policzki (jak najwięcej nam się uda) i bardzo powoli wydmuchujemy to powietrze - koniecznie przez usta ułożone w „dzióbek” (pyszczek rybki/całusek) - minimum 15 powtórzeń, najlepiej 30 powtórzeń.
     
  5. Powtarzamy (wolno i głośno) wyrażenia zawierające opozycję głosek sz/ż(rz) dbając wyjątkowo skrupulatnie o ich prawidłową artykulację:

szyja żyrafy

szeroka rzeka

blaszana żaglówka

koszyk warzyw

żołędzie i kasztany

sztorm na morzu


 

 

05.05.2020r.

  1. „Koci grzbiet”: przykładamy czubek języka za dolne przednie zęby (blokujemy czubek języka za dolnymi przednimi zębami), a następnie wyginamy język w pałąk, podnosimy środek języka bardzo wysoko, układ języka przypomina grzbiet kota wyprężony ku słońcu - 15 powtórzeń.
  1. Cmokamy ustami kilka razy, jakbyśmy przesyłali komuś buziaczki na odległość - 30 buziaczków.
  1. Napełniamy przestrzeń między wargami a zębami powietrzem (ważne: niektóre dzieci potrafią bardzo dokładnie, precyzyjnie wykonać to ćwiczenie, czyli rzeczywiście nabrać powietrza tylko do górnej i dolnej wargi, wbrew pozorom jest to bardzo trudne ćwiczenie dla dziecka, nie róbmy go więc na siłę; jeśli dziecko wykona prostszą wersję tego ćwiczenia, czyli nabierze powietrza nie tylko w górną oraz w dolną wargę, ale również obustronnie w policzki, również będzie bardzo dobrze J -  5 powtórzeń.
  1. „Żabka”: nabieramy dużo powietrza w dolną wargę i pulsujemy nią, co przypomina ruchy wykonywane przez żabki J przez pół minuty, następnie pół minuty przerwy i tak trzykrotnie.
  1. Ziewamy (tak naprawdę naśladujemy ziewanie, gdyż jest ono odruchem bezwarunkowym, dlatego naśladujemy) - 5 razy.
  1. „Zajęczy pyszczek” (ćwiczenie dość trudne, dla chętnych): wciągamy bardzo mocno policzki do środka, jakbyśmy chcieli wyssać całe powietrze z buzi - 5 razy.
  1. Przykrywamy dolną wargę górnymi zębami (łatwiejsze ćwiczenie) - 15 powtórzeń.
  1. Przykrywamy górną wargę dolnymi zębami (trudniejsze ćwiczenie) - 15 powtórzeń.
  1. Wzdychamy (tak, jakbyśmy za kimś albo za czymś bardzo tęsknili)  i ważne, abyśmy powiedzieli, np. mamie lub tacie, babci lub dziadkowi za kim lub za czym tęsknimy, to doskonały pretekst do rozmowy z kimś bardzo bliskim J - 5 powtórzeń.

 

28.04.2020r.

1. „Malowanie sufitu”: ustawiamy język za górnymi przednimi zębami i przesuwamy po podniebieniu twardym w stronę gardła i z powrotem  do zębów (nie odrywając czubka języka od podniebienia oraz uważając, aby podczas ruchu do przodu język nie wystawał pomiędzy zęby) – 30 powtórzeń przód i tył.

2. „Malowanie podłogi”: ustawiamy język za dolnymi przednimi zębami i przesuwamy język do tyłu w stronę gardła i z powrotem do zębów (podczas wykonywania tego ćwiczenia język ma swoje naturalne położenie na dnie jamy ustnej) – 30 powtórzeń przód i tył.

3. Parskanie wargami (parskamy jak koń, nabieramy dużo powietrza w policzki, wargi są złączone, ale nie zaciśnięte i wydmuchujemy powietrze z bardzo dużą siłą, aby powstało charakterystyczne parskanie) – 10 powtórzeń.

4. Chuchamy w dłonie (ważne, aby nie było to dmuchanie, lecz właśnie chuchanie, gdyż chuchanie angażuje podniebienie miękkie, zatem chuchamy w dłonie tak, jakbyśmy chcieli je ogrzać) przez pół minuty, następnie pół minuty przerwy i tak trzykrotnie.

5. Otwieramy szeroko buzię i przesuwamy żuchwą w prawo i w lewo (górna część to jest szczęka, zaś żuchwa na dole) – 30 powtórzeń prawo-lewo.

6. Syczymy jak wąż: „sssssssss…” – 10 powtórzeń (między każdym z powtórzeń około pół minuty przerwy).

7. Naśladujemy szum drzew: „szszszszszszszszsz…” – 10 powtórzeń (między każdym z powtórzeń około pół minuty przerwy).

 

21.04.2020r.

1. Zakładamy wargę górną na dolną  - 30 powtórzeń.

2. Zakładamy wargę dolną na górną  - 30 powtórzeń.

3. Oblizujemy górne zęby (język oblizuje zęby pod górną wargą, ruch języka pod górną wargą powinien być widoczny) przez minutę, następnie chwila przerwy i znów - w sumie trzy powtórzenia trwające przez około minutę.

4. Oblizujemy dolne zęby (język oblizuje zęby pod dolną wargą, ruch języka pod dolną wargą powinien być widoczny) przez minutę, następnie chwila przerwy i znów - w sumie trzy powtórzenia trwające przez około minutę.

5. „Kameleon” - otwieramy bardzo szeroko buzię i wystawiamy język w taki sposób, aby nie dotykał ani górnych ani dolnych zębów - 15 powtórzeń.

     6. „Koniki” – kląskamy językiem (przyklejamy język całą szerokością do podniebienia i odklejamy z głośnym mlaśnięciem, przy czym usta są ułożone naprzemiennie jak do uśmiechu i w „dzióbek”) przez minutę - w sumie trzy powtórzenia trwające przez około minutę każde z nich.

     7. Wypychamy językiem raz prawy, raz lewy policzek przez minutę - w sumie trzy powtórzenia      trwające przez około minutę każde z nich.

 

14.04.2020r.

Naśladujemy szum drzew: „ szszszszszszszszsz…”

 

Powtarzamy logotomy (sylaby):

sza szo sze szu szy

asza oszo esze uszu yszy

asz osz esz usz ysz

ża żo że żu ży

aża ożo eże użu yży

cza czo cze czu czy

acza oczo ecze uczu

acz ocz ecz ucz ycz

dża dżo dże dżu

adża odżo edże udżu

 

Powtarzamy słowa (zawierające powyższe sylaby):

szalik szosa szerszeń szukać szyszka

Jonasz  jarosz  jesz Janusz    a kysz

żaba żona żerować żupan żyrafa

czapka czosnek czekać czuwać czy

palacz oczy mlecz nauczyciel

dżokejka dżem dżudo

 

07.04.2020r.                                                     

Święta Wielkiej Nocy zbliżają się wielkimi krokami. W domach z pewnością będzie panował w tym tygodniu świąteczny nastrój. Dzieci będą poznawać symbole związane ze Świętami, uczestniczyły w wiosennych porządkach, sprzątając wyznaczony przez rodziców fragment mieszkania. Dowiedzą się, jakie zwyczaje wiążą się ze zbliżającymi się Świętami oraz będą uczestniczyły w tworzeniu kącika wielkanocnego. Temat przedświąteczny będzie wspaniałą bazą do wszelkiego rodzaju zabaw językowych Państwa Dzieci:

1.       Słuchanie wiersza:   Marcin Przewoźniak - „ Wielkanoc”                                    

Na tym stole wielkanocnym,

Gdy z dorosłych nikt nie patrzy,

bazie w krąg rozkłada wiosna

I zaczyna swój teatrzyk.                                       

 

W berka bawią się pisanki,

Po talerzach się ślizgając,

A z cukrowym zaś barankiem,

Z czekolady tańczy zając.

 

A ten żółty kurczak z waty,

który nóżki miał z zapałek,

wylał całą wodę z kwiatów,

piszcząc „Lany poniedziałek”.

 

2. Rozmowa kierowana pytaniami :

- Kto rozkładał bazie na stole wielkanocnym?

- Co robiły pisanki?

- Z kim tańczył cukrowy baranek?

- Co robił kurczak z waty?

- Co to jest Lany Poniedziałek?

Dzieci wypowiadają się na temat zwyczajów związanych z Wielkanocą: porządki świąteczne, ozdabianie pisanek, przygotowywanie święconki, oblewanie się wodą.

 

 

31.03.2020r.

1. Ćwiczenie oddechowe - nabieramy dużo powietrza przez usta, napełniamy policzki powietrzem i wypuszczamy przez usta ułożone w "dzióbek" - 30 powtórzeń.


2. Otwieramy szeroko buzię i przemieszczamy język od jednego kącika ust do drugiego 30 powtórzeń.


3. Liczymy górne zęby - dotykamy czubkiem języka każdego zęba na górze po kolei.
4. Liczymy dolne zęby - dotykamy czubkiem języka każdego zęba na dole po kolei.


5. "Chomik": nabieramy dużo powietrza do buzi i przemieszczamy powietrze z jednego policzka do drugiego kilkakrotnie.


6. "Koci grzbiet": otwieramy szeroko buzię i ustawiamy czubek języka za dolnymi przednimi zębami, a następnie wyginamy język w pałąk, tak jak kot pręży swój grzbiet w stronę słońca 15 powtórzeń.


7. "Bezzębna babcia": wciągamy wargi do środka jamy ustnej (chowamy czerwień warg) i kłapiemy, czyli mówimy mową bezdźwięczną :)

 

24.03.2020r.:

1. Naśladujemy syczenie węża: "sssssssss..." (kąciki warg są rozciągnięte, zęby ustawione w położeniu naturalnym, czyli zęby górne zachodzą na zęby dolne).


2. Naśladujemy szum drzew: "szszszszszszszszsz..." (bardzo ważne: usta mamy ułożone w dzióbek).


3. Powtarzamy logotomy (zestawy sylab):
sa so se su sy
asa oso ese usu ysy
as os es us ys
oraz przykładowe słowa, w których te sylaby występują, np.:
samolot, solony, sekunda, surowe, syczenie
melasa, posolić, osesek, turnusu, rysy
as, osunąć, esy floresy, uschnąć, irys, tygrys.


4. "Piłka": wypychamy językiem policzki od środka (na zmianę, raz jeden, raz drugi policzek); policzki powinny się wybrzuszać w charakterystyczny sposób :); ćwiczenie to wykonujemy przez około minutę.


5. Podnosimy język wysoko do nosa (próbujemy dotknąć czubkiem języka czubka nosa); 30 powtórzeń.


6. Pionizacja języka: podnosimy wąski, zaostrzony język na wałek dziąsłowy (znajdujący się za górnymi przednimi zębami); 30 powtórzeń.


7. Chuchamy w dłonie (ważne, aby było to chuchanie, czyli aktywizacja podniebienia miękkiego, nie zaś zwykłe dmuchanie).


8. Naprzemiennie rozciągamy wargi szeroko i układamy usta w "dzióbek"; ćwiczenie to powtarzamy przez około minutę.


9. "Kameleon": otwieramy buzię bardzo szeroko i wystawiamy z buzi język wąski i zaostrzony (grot) w taki sposób, aby nie dotykał górnych ani dolnych zębów; 10 powtórzeń.


10. Ćwiczenie oddechowe: nabieramy dużo powietrza przez usta i wydmuchujemy przez usta ułożone w "dzióbek" (powietrza powinniśmy nabrać jak najwięcej, najlepiej oddechem przeponowym, nie unosząc ramion; im więcej powietrza nabierzemy i będziemy powoli wydmuchiwać, tym dłuższa faza wydechowa, a mówimy tylko podczas fazy wydechowej; to bardzo ważne ćwiczenie należy powtórzyć przynajmniej 15 razy, a dla cierpliwych: 30 razy.


Karolina Napierała

× Ta strona używa plików cookies. Dowiedz się o celach i zasadach ich wykorzystywania.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z ustawieniami swojej przeglądarki.